Oligopol Piyasası Nedir? Oligopol Piyasa Özellikleri

Oligopol Piyasası Nedir? Oligopol piyasası, monopol piyasaya yakın ve gerçeği yansıtan bir piyasa türüdür. Oligopol piyasası, birbirini etkileyebilecek kadar az sayıda firmanın, çok sayıda alıcı ile karşı karşıya geldiği bir piyasadır. Bu piyasadaki az sayıda olan satıcı firmalar birbirleriyle rekabet halindedirler.

Oligopol Piyasası Nedir

Oligopol Piyasası Nedir

 

Oligopol Piyasası Nedir?

Oligopol piyasası, birbirini etkileyebilecek kadar az sayıda firmanın, çok sayıda alıcı ile karşı karşıya geldiği bir piyasadır.

Oligopol piyasasında, firmalar, özellikle fiyat konusunda birbirlerinin davranışlarını takip etmek zorundadırlar. Bir firma fiyatı düşürdüğü anda diğer firmalarda fiyat indirimine gidebilirler. Bu piyasada firmaların ürettiği ürünler homojen olabileceği gibi heterojen de olabilmektedir.

Oligopol Piyasası Nedir

Oligopol Piyasası ve Monopoly arasındaki bağlantı vardır. Oligopol Piyasası Nedir

 

Oligopol Piyasası Örnekleri

 

Oligopol piyasasına verilebilecek en güzel örnekler;

  • otomotiv,
  • demir,
  • dayanıklı tüketim malları piyasaları gibi piyasalardır.

 

Oligopol piyasasında az sayıda firma olduğu için firmaların, piyasa fiyatını belirleme ve kontrol etme gücü vardır.

Oligopol Piyasasının Özellikleri

Oligopol Piyasası Nedir

Oligopol Piyasası Nedir

Oligopol piyasasının özelliklerini şu şekilde sıralayıp, açıklayabiliriz.

 

Ölçek Ekonomileri: Oligopol piyasasında az sayıda büyük firmalar faaliyet gösterirler. Büyük ölçekte üretim yapmak firmaların birim maliyetlerini düşürür ve rekabet gücünü artırır.

 

Çok Alıcı – Az Satıcı: Satıcı konumundaki firmaların sayısı az olduğundan, üretim, fiyatlama ve satış konularında politika belirlerken diğer rakip firmaların da kendilerini izlediğini düşünürler. Ayrıca bu piyasada sonsuz sayıda alıcının var olduğu kabul edilir.

 

Karşılıklı Bağımlılık: Az sayıdaki satıcı firmalardan birinin belirleyeceği politikalar diğer firmaları da etkileyecektir. Örneğin, firmalardan biri fiyatı düşürdüğünde diğer firmalar da aynı şekilde fiyatlarını düşürmek zorunda kalacaklardır. Bu özellik oligopol piyasasının en önemli ve en belirgin özelliğidir. Firmalar arasındaki bağımlılığın yüksek olması halinde, eğer firmalar en yüksek karı elde edebilmek için birlikte hareket ediyorlar ise buna tam oligopol denir. Yine firmalar arasındaki bağımlılık yüksek olmasına rağmen, firmalar en yüksek karı elde edebilmek için birlikte değil de bireysel olarak hareket ediyorlarsa buna da kısmi oligopol denir.

 

Piyasaya Giriş Engeli: Monopol piyasasındaki piyasaya giriş engelleri aynen oligopol piyasa için de geçerlidir. Özellikle ölçek ekonomilerinin yani büyük firmaların faaliyette bulunmaları en büyük engeldir. Piyasaya girmek isteyen yeni firmaların, piyasadaki mevcut firmaların büyüklüklerine ulaşmaları oldukça uzun zaman alacağından ve büyük miktarlarda sermaye gerektirdiğinden mevcut firmalarla rekabet şansları yoktur.

 

Fiyat Dışı Rekabet: Oligopol piyasasındaki firmalar fiyat yoluyla rekabetten kaçınırlar. Fiyat yerine reklam, promosyon gibi fiyat dışı yollarla birbirleriyle rekabet ederler. Eğer fiyat ile rekabet ederlerse bundan bütün firmalar zarar görmüş olacaktır.

 

Birleşme Yoluyla Büyüme: Oligopol piyasasındaki firmalar ölçek ekonomilerinden daha fazla yararlanabilmek için şirket evliliği yani şirket birleşmesi yoluna başvururlar. Böylece piyasadaki firma sayısı azalmış olur. Ama asla monopolcü firmaya dönüşmez.

 

Ürünlerin Homojen yada Heterojen olması: Oligopol piyasasındaki firmaların ürettiği mallar, homojen olabildiği gibi farklılaştırılmış mallar da olabilir. De- mir, çelik gibi mallar homojen mallara örnektir. Bu şekildeki homojen malların üretildiği oligopol piyasasına saf oligopol adı verilir. Bu tür oligopolde firmaların karşılıklı bağımlılıkları oldukça yüksektir. Çünkü firmalar aynı ürünü üretmektedirler ve fiyat alanında rekabetten kaçınırlar. Otomotiv, beyaz eşya gibi mallar farklılaştırılmış mallara yani heterojen mallara örnek olarak gösterilebilir. Bu şekildeki heterojen malların üretildiği oligopol piyasasına da farklılaştırılmış oligopol denir. Bu tür oligopol de firmaların karşılıklı bağımlılıkları nispeten azalır. Bu tür oligopol de firmalar, hem fiyat hem de fiyat dışı yollarla birbirleriyle rekabet ederler.

 


Yorumlar

POPÜLER HABERLER